پیام خراسان - محمد خراسانیزاده، معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران، گفت: تهران فقط پایتخت جمهوری اسلامی ایران نیست، بلکه در طول تاریخ معاصر، یکی از مهمترین کانونهای تحولات اجتماعی و سیاسی کشور بوده است.
خراسانی زاده در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما ، گفت: با اشاره به دیدگاه رهبر شهید انقلاب درباره در جلسهای که درباره تهران و جایگاه آن برگزار شده بود، برای من این پرسش شکل گرفت که این «تهران» که از آن سخن گفته میشود و با عنوان شهری پیشتاز و دارای شناسنامه انقلابی یاد شده، کجاست که ما گاهی آن را نمیبینیم؟ با مرور تاریخ، از مشروطه تا انقلاب اسلامی، میتوان نقش مردم و علمای تهران را در بزنگاههای مهم مشاهده کرد.
وی ادامه داد: در حوادث و جنگهای اخیر نیز این واقعیت بیش از گذشته برای همه آشکار شد و حماسه همراهی مردم تهران با نظام و کشور را به نمایش گذاشت. تهران در این مقطع صرفاً یک شهر نبود، بلکه به نمادی برای همه کسانی تبدیل شد که میخواهند پای حق بایستند.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با اشاره به تشییع و بدرقه رهبر شهید انقلاب افزود: در تاریخ شهرهایی داشتهایم که امامان خود را بدرقه کردهاند؛ مدینه پیامبر (ص) را بدرقه کرد و کوفه امیرالمؤمنین (ع) را. اما تهران رهبر شهید انقلاب را به گونهای بدرقه کرد که سر به آسمان برافراشت و این حماسه در تاریخ ماندگار شد.
خراسانی زاده گفت: چه افتخاری بالاتر از اینکه آن رهبر شهید و مجاهد، در عرصه هنر نیز همین قالبی را انتخاب کرده بود که امروز شما شاعران برگزیده انتخاب کردهاید. او خود استاد شعر بود و شعر بخشی از تاریخ ایران و به تعبیری، محمل بسیاری از هنرهای دیگر این سرزمین است.
وی افزود: شعر و ادبیات تنها پدیدهای برای تریبونها و مجلسآرایی نیست، بلکه بخشی از فرهنگ است. دستکم سه هزار سال است که شعر در فرهنگ ایران، محمل انتقال بسیاری از هنرها و آیینها بوده است.
خراسانی زاده با اشاره به سنتهای نمایشی و آیینی ایران گفت: تعزیه یا شبیهخوانی، بخشی از هنر بازخوانی ایرانیان است و ریشههای بسیاری از آیینهای نمایشی و روایی ایران را میتوان در گذشته فرهنگی این سرزمین دنبال کرد. در دورهای که سواد در اختیار گروه محدودی از جامعه بود، حافظه شنیداری مردم وظیفه انتقال اسطورهها، آیینها و فرهنگ را بر عهده داشت و شعر در کنار موسیقی، نمایش، نقالی و دیگر هنرها، محمل این انتقال بود.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران ادامه داد: آیینهایی مانند سوگ سیاوش نیز از جمله نمونههای کهن این فرهنگ هستند که بعدها در دوره اسلامی، بخشی از دارایی فرهنگی و هنری ایرانیان در خدمت فرهنگ اهل بیت (ع) قرار گرفت و هنرهایی مانند شبیهخوانی در پیوند با واقعه عاشورا و سیدالشهدا (ع) قرار گرفتند.
وی افزود: بسیاری از پیوندهایی که امروز در آیینهای محرم و مداحی میبینیم، ریشه در همین سنتهای تعزیه دارد و ما در طول تاریخ، بخشی از دارایی فرهنگی و هنری خود را نثار خاندان اهل بیت (ع) کردهایم. در تمام این پیوندها، شعر نقش محوری داشته است؛ چراکه شعر ریشه ادبیات و ادبیات نیز بخشی از فرهنگ یک جامعه است.
خراسانیزاده با اشاره به پیام رهبر انقلاب به مناسبت روز بزرگداشت فردوسی و شعر و ادب فارسی در ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ اظهار کرد: برای نخستینبار بود که رهبر انقلاب در چنین مناسبتی پیامی صادر کردند و در آن، بر اهمیت مقابله فرهنگی و موضوع «پدافند» تأکید شد.
وی افزود: در این پیام بر این نکته تأکید شده بود که نبردی که تاکنون پیش رفته و با پیروزی همراه بوده، زمانی کامل میشود که در عرصه فرهنگ و سبک زندگی نیز بتوانیم مقابله کنیم. ریشه این مقابله نیز در زبان و ادبیات است.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با اشاره به تعبیر «پدافند زبانی» گفت: این تعبیر نشان میدهد زبان و شعر نیز میتوانند ابزار دفاع باشند. همانگونه که رزمندگان در خط مقدم و پای سامانههای دفاعی از کشور دفاع میکنند، شاعر نیز وقتی از زبان شعر استفاده میکند، میتواند از یک حرف، آرمان و اندیشه دفاع کند.
خراسانیزاده در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ظرفیتهای فرهنگی شهر تهران بیان کرد: سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران دارای ۳۵ فرهنگسرای بزرگ و صدها مرکز فرهنگی است که هرکدام میتوانند محمل یک اتفاق بزرگ ادبی و هنری باشند.
وی افزود: حدود یک سال است که توفیق خدمت در معاونت امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران را دارم؛ معاونتی که در این دوره به ساختار فرهنگسراها افزوده شده است. در همین چارچوب نیز امروز شاهد فعالیت محافل شعر در برخی فرهنگسراها هستیم.
معاون امور هنری سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران با اشاره به نقش کانونهای ادبی فرهنگسراها در دهه ۸۰ گفت: بسیاری از چهرههای درخشان ادبیات امروز ایران، خروجی همین کانونها و محافل ادبی فرهنگسراهایی هستند که در دهه ۸۰ شکل گرفتند. با این حال، پس از آنکه این نهالها رشد کردند و به درختان تنومند تبدیل شدند، بهتدریج برخی از این کانونها کمرنگ شدند.
خراسانی زاده از احیای دوباره این کانونها خبر داد و افزود: امیدوارم بهزودی این کانونها برای دهه بعدی انقلاب اسلامی و در مسیر تحقق تمدن نوین اسلامی دوباره شکل بگیرند و فرهنگسراهای تهران بار دیگر محل آمدوشد، گردهمایی و برگزاری محافل شاعران باشند.
وی در پایان با دعوت از اهالی فرهنگ و هنر برای همراهی با سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران، اظهار کرد: دست یاری ما به سوی شاعران و اهالی فرهنگ دراز است تا کمک کنند این اتفاق بهتر و گستردهتر پیش برود. نهاد کتابخانههای عمومی نیز برادر تنی ماست و باید بیش از گذشته با یکدیگر همکاری کنیم تا از ظرفیتهای فرهنگی تهران استفاده بیشتری شود.