پیام خراسان - دفتر اول کتاب «روشهای نوین باروری» از سلسله دروس خارج فقه پزشکی حجت الاسلام والمسلمین سیدمحسن مرتضوی با نگاهی استدلالی به چالشهای نسب و محرمیت در روشهای نوین باروری منتشر شد.
به گزارش خبرگزاری صدا وسیما ، کتاب «روشهای نوین باروری» شامل تقریرات درس خارج فقه حجت الاسلام والمسلمین سیدمحسن مرتضوی در حوزه علمیه قم دربردارنده احکام تکلیفی، به همت مؤسسه علمی - پژوهشی «به سوی اجتهاد» تهیه و در انتشارات نسیم رضوان منتشر شد.
این کتاب به بررسی احکام تکلیفی اهدای اسپرم، اهدای تخمک و اهدای جنین از منظر فقه امامیه پرداخته و در ۲۰۰ صفحه با قطع رقعی روانه بازار نشر شد.
در دنیای امروز، تلقیح مصنوعی و روشهای جدید باروری، یکی از رایجترین راهکارها برای درمان ناباروری محسوب میشود. دهها مرکز درمان ناباروری در کشور با استفاده از روشهایی، چون اهدای اسپرم، اهدای تخمک و رحم جایگزین به باروری زوجین نابارور کمک میکنند. این مسئله از منظر فقه اسلامی، افزون بر جنبههای پزشکی، پرسشهای بنیادینی را در حوزههای نسب، ارث، محرمیت و هویت انسانی ایجاد کرده است.
کتاب «روشهای نوین باروری» با رویکردی استدلالی و با تکیه بر آیات، روایات، قواعد فقهی و ارتکاز متشرعه، به تبیین احکام شرعی این مسائل مستحدثه پرداخته است.
نویسنده در این اثر، ضمن تفکیک میان مشروعیت هدف و مشروعیت وسیله، به بررسی حکم تکلیفی صورتهای مختلف تلقیح مصنوعی اعم از داخل و خارج رحمی پرداخته است.
در این کتاب، نظرات و فتاوای جمعی از مراجع معظم تقلید از جمله آیات عظام خامنهای، سیستانی، مکارم شیرازی، وحید خراسانی، فاضل لنکرانی، خوئی و دیگر فقهای عظام درباره اهدای اسپرم، اهدای تخمک و رحم جایگزین گردآوری و تحلیل شده است.
همچنین دیدگاههای برخی از مجامع فقهی اهل سنت و نظریات ادیان دیگر از جمله آیین یهود، کلیسای کاتولیک، ارتدوکس و پروتستان درباره اقسام تلقیح در بخش پایانی کتاب ارائه شده است.
ساختار و سرفصلهای کتاب
این کتاب در سه فصل اصلی تدوین شده است؛ فصل اول به «حکم تکلیفی اهدای اسپرم» اختصاص دارد و در آن، صور مختلف اهدای اسپرم از جمله تلقیح اسپرم شوهر با تخمک همسرش در زمان حیات و پس از مرگ او، و نیز تزریق اسپرم مرد بیگانه (معلومالهویه و مجهولالهویه) مورد بررسی قرار گرفته است.
در این فصل، ادله حرمت اهدای اسپرم اجنبی از جمله آیات شریفه، روایات، ارتکاز متشرعه، کشف مذاق شارع، حرمت تشبه به خالق و پیامدهای جانبی این عمل، به تفصیل تحلیل شده است.
فصل دوم به «حکم تکلیفی اهدای تخمک» پرداخته و ضمن بررسی نظرات فقها در این زمینه، حکم برخی از صور فرضی تلقیح داخل رحمی مانند استفاده از رحم حیوان، اخذ تخمک از حیوانات و استفاده از اسپرم یا تخمک گیاهی را تبیین کرده است.
فصل سوم با عنوان «حکم تلقیح خارج رحمی (اهدای جنین)»، به بررسی تلقیح و ترکیب اسپرم و تخمک در خارج رحم و انتقال نطفه تشکیلشده به رحم دیگر اختصاص دارد؛ در این فصل، حکم استفاده از رحم جایگزین، رحم صناعی و صورتهای مختلف تلقیح خارج رحمی از منظر فقهی مورد واکاوی قرار گرفته است.
مؤسسه علمی پژوهشی «به سوی اجتهاد» از سال ۱۳۹۷ در مشهد مقدس با هدف برداشتن گامهای تحولی در عرصه تعامل حوزه و دانشگاه و تعمیق مباحث فقهی در کنار موضوعشناسی تخصصی، فعالیت خود را آغاز کرده است. برگزاری مستمر دروس خارج فقه پزشکی، تشکیل لجنه اساتید فقه سلامت، برگزاری همایشهای تخصصی و انتشار آثار ارزشمند در حوزه فقه پزشکی از جمله فعالیتهای این مؤسسه به شمار میرود.
از دیگر آثار منتشرشده توسط این مؤسسه میتوان به «بررسی فقهی مسئله تلقیح مصنوعی» اثر محمدحسن ربانی بیرجندی، «پیشگیری از بارداری و سقط درمانی در آیینه فقه امامیه» اثر محسن ملکی و «ولوج روح و آثار فقهی آن» اثر سید عبدالهادی مرتضوی اشاره کرد.
علاقهمندان برای تهیه این کتاب میتوانند به پایگاه اطلاعرسانی این ناشر به آدرس www.Nasime-Rezvan.ir مراجعه کنند.